Borsa Hakkında

Bir ülkede fon talep edenler ile fon arz edenler arasındaki akımı düzenleyen kurumlar, bu amaçla kullanılan araçlar ile bu ilişkileri düzenleyen hukuki ve idari kurallardan oluşan yapının bütününe mali piyasa denir. Mali piyasa; esas itibariyle para piyasası ile sermaye piyasasını kapsar. Bu kapsamda sermaye piyasası kurumları olan menkul değerler borsalarının asli fonksiyonları; yatırımcılar arasında etkin bir risk paylaşımını sağlamak, pay fiyatlarını etkileyen bilgilerin tek elde toplanmasını ve şeffaf bir şekilde yatırımcılarla paylaşılması ile sermayenin etkin bir şekilde tabana yayılması şeklinde özetlenebilir.

 

Bu çerçevede, tasarruflarını sermaye piyasası enstrümanlarına kanalize eden gerçek veya tüzel kişi niteliğindeki yatırımcılar iki gruba ayırabilir:

  • Kurumsal-bireysel yatırımcılar,
  • Yerel-yabancı yatırımcılar.

Kurumsal yatırımcılar arasında; bankalar, sigorta şirketleri, A tipi yatırım fonları, yatırım ortaklıkları, emeklilik fonları, vakıflar, dernekler, munzam sandıkları ve belli büyüklükte fon sahibi kişiler sayılabilir.

 

Kurumsal yatırımcılar işlevlerini, bireysel yatırımcılardan toplanarak oluşturulan büyük miktardaki fonları portföy yönetimi konusunda uzmanlaşmış kadroları sayesinde, sermaye piyasası araçlarına kanalize ederek yerine getirirler. Bu nitelikleri gereği kurumsal yatırımcıları, ellerinde bulundurdukları büyük miktardaki fonlar ve bu fonları yöneten uzman kadrolar ile sermaye piyasasında kaynakların etkin dağılımı ve piyasanın gelişmesini etkileyebilecek, piyasadaki dalgalanmaları yumuşatabilecek güce sahip finansal kuruluşlar olarak tanımlamak mümkündür. Kurumsal yatırımcıların risk dağılımı yapılmış portföy  oluşturmaları, küçük tasarruf sahipleri açısından önem kazanmaktadır.

Türkiye’ye gelen portföy akımlarının iki temel kaynağı bulunmaktadır. Bunlardan birincisi servet sahibi olan bireysel yatırımcılar, ikincisi yabancı kurumsal yatırımcılardır. Türkiye’de kurumsal yatırımcı olan yerli tasarruflar toplam içinde geniş bir yer  tutmamaktadır.

 

Sermaye piyasasında tasarruflarını pay yatırımlarında değerlendiren yatırımcılar zaman zaman,

Menkul kıymete özgü riskler (sistematik olmayan risk),

  • Tüm kıymetleri etkileyen genel riskler (sistematik risk)

 

ile karşı karşıya kalabilmektedirler. Bununla birlikte ilgili düzenlemeler, piyasaya açıklık getirerek, yatırımcıya kendisini  korumasında bir anlamda yardımcı olmaktadır.

 

Bu açıdan değerlendirildiğinde, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ve Borsa İstanbul A.Ş.’nin (Borsa İstanbul) gerçekleştirdiği çalışmaların temelinde yatırımcının korunması gayesi vardır.

 

Bu amaç da menkul kıymetlerin halka arz ve satışının, piyasa katılımcılarının düzenlenmesi, denetlenmesi ile gerçekleştirilmeye çalışılmaktadır.

Menkul kıymet yatırımcısının korunması, sermaye piyasalarında uluslar arası mevzuat uyumu açısından da asgari ölçüdür.

 

Nitekim, “sermaye piyasasında işlem gerçekleştiren profesyonellerin kısa vadeli ve haksız kazanç elde etmek uğruna bu  pazarların güvenilirliğini ve etkinliğini tehlikeye atacak davranışlardan kaçınmaları”; “yatırım kuruluşları ile müşterileri arasında menfaat çatışması yaşanabileceği; ancak aracıların müşterilere doğru ve açık tavsiyede bulunması; aracının dolaylı veya dolaysız kazanç sağlamaya uğraşmaması; aracıların müşterilerine ve güvene dayalı ilişkiye girdikleri kişilere zarar vermekten kaçınmaları gerektiği” ifadesi ilgili düzenlemelerde yer almaktadır.

 

Borsa, merkezi İstanbul’da bulunan yönetim kurulu ve başkanı olan devlet denetimine tabi, kanunlar ile korunan bir kurumdur. Borsa hakkında bilinmesi gereken temel bilgilerin başında işleyiş sistemi gelmektedir. Borsa Türkiye’de bulunan ve belli bir sermaye, ticaret hacmine sahip olan şirketlerin belirli bir oranda şirket hisselerini halka arz etmiş olmaları ve bu hisselerin borsada işlem görmesi esasına dayanır. Sadece şirket hisseleri ile sınırlı kalmamakla birlikte petrol, gıda v.b gibi birçok eşya işlem görebilmektedir. En çok kulağımıza aşina olan bist100 endeksi Türkiye’de bulunan ve belirli bir nokta, sermaye yapısına ulaşmış 100 büyük şirketin hisselerinin işlem gördüğü birimdir. Yatırımcılar, bu büyük şirketlerin halka arz edilmiş olan hisselerini satın alarak borsa mecrasında gelişen olaylara göre kazanç elde etmeyi amaçlamaktadırlar. Borsada işlem gören bir şirket hisseleri anlık olarak değişmektedir. Borsada işlem saatleri ve işlem zaman dilimlerini bilmek gerekir örneğin;

 

1-      Borsa İstanbul hafta içi çalışmakta ve işlem görmektedir.

2-      Borsa İstanbul 2 seans olarak işlem yapmaktadır.

3-      Borsa İstanbul seans saatleri

3-a)- 1. Seans Açılış seansı olarak adlandırılmaktadır ve 09.15’te başlar.

3-b)- 1. Seans saat 12.30’da kapanır ve yerini 2.seansa bırakır.

3-c)- 2. Seans saat 14.00’te başlar ve 17.40’ta sona erer.

Bu konuda daha detaylar olmakla birlikte başlangıç olarak temel bilinmesi gereken seans saatlerini özetlemiş olduk. Bunun haricinde T zaman kavramı vardır. Borsa İstanbul’da işlem yapabilmeniz için mutlaka bir aracı kuruma üye olmanız ve işlemlerinizi bu aracı kurum ile gerçekleştirmeniz gerekmektedir. Günümüzde birçok banka Borsa İstanbul’un aracı kurumu olarak görev yapmaktadır. Öncelikle bir aracı kurum ile anlaşma sağlayarak işlemlerinizi ona göre yapmanız gerekmektedir. Aracı kurumlar sizin adınıza yapmış oldukları işlemlerden dolayı bazı komisyon ve ücretler alabilirler.

 

BORSA HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKEN TEMEL BİLGİLER: HİSSENİN TAVAN OLMASI

Seans esnasinda bir hissenin tavan olacagi sinyalleri vardir bunlar sunlardir.

Eger derinlik sahibi iseniz satışlara bakin satislar eger alislarin 4-5 misli se yada her satis kademesinde ortalama ayni lot varsa mesela kagidina gore ortalama 60 bin, 100 bin lot bunlar spekülatörün yazdigi satislardir

ve genelde bu tahta tavan olur yani alış agirlikli olmayan satis agirlikli tahta tavan olur ykb gibi buyuk tahtalar buna dahildir

 

ilk seansta normalden dusuk işlem hacimliler ikinci seansta coşanlar;

ve kucuk senet olmasina ragmen bir an için imkb de 1 dk içinde en cok işlem gorenler listesinde bir anlık yer alanlar tavan olur.

 

eğer hisse yükseliyor ve Para girişi oluyorsa,

Bu sağlıklı bir yükseliştir…

 

Eğer hisse yükseliyor ve Para çıkışı oluyorsa,

Hisse tepe noktasına yaklaşmıştır…

 

Eğer hisse düşüyor ve Para girişi oluyorsa,

Hisse dip noktalarına yaklaşmıştır…

 

Eğer hisse düşüyor ve Para çıkışı oluyorsa,

Düşüş devam edecektir…

Spekülatörlerin yaptıkları analizler ve aldıkları haberler doğrultusunda endeks üzerinde iki karar doğrultusunda hareket ederler;

“aşağı ya da yukarı”

 

Bu durumda Spekülatörlerin Borsada tahtalarda yaptıkları işlemleri takip ederek yönü ve zamanlamayı tahmin edebiliriz. Ama öncelikle Spekülatörlerin hangi teknikleri kullandıklarını bilmemiz gerekir.

Temel olarak Spekülatörler Hisse Toplama, Hisseden Çıkma, Açığa Satış, Açığa Satış Pozisyonunu Kapatma ve Doldur – Boşalt tekniklerini kullanırlar.

 

Hisse (mal) toplama: Senedin gidişatında iyi bir hareket oluşturacak olan haber alındıktan sonra mal Spekülatörler tarafından toplanır. Sahip olduğu maddi güç ve kredi imkanı onların piyasada rahat bir pozisyon almasını sağlar.

 

Hisseden (maldan) çıkma: Haber kamuya iştirak ettikten sonra, Spekülatörlerin pozisyon aldığı hisselere talep çoğalır.. Daha önceden düşük fiyattan aldığı hisselerin fiyatları arttığı zaman pozisyonu kapatır. Bu işleme Hisseden (maldan) çıkma adı verilir.

 

Açığa Satış: Spekülatörlerin en çok kullandığı tekniklerden biri de budur. Sahibi olmadıkları hisseleri ödünç alarak yüksek fiyatta satar ve daha sonra fiyatı yeniden düştüğünde yeniden alırlar. Aldıkları seviyeden tekrar geri iade ederler. Yalnız bu teknik sadece

IMKB – 100 hisselerinde gerçekleşmektedir.

 Açığa Satış Pozisyonunu Kapatma: Açığa satış işlemi gerçekleştikten sonra fiyatlar teknik ve göreceli olarak yeniden düştüğünde yani satıcılar aktif olduğu zaman Spekülatörler Açığa Satış Pozisyonunu Kapama tekniğini kullanırlar.

Doldur – Boşalt: Yukarıdaki işlemleri gerçekleştirmek için, fiyat kademelerinde çeşitli aracı kurumlar üzerinden karşılıklı al – sat işlemi yapan Spekülatörler kademeleri aşağı – yukarı hareket ettirirler. Buda Doldur – Boşalt tekniğidir.

 

2 Yorumlar

  1. salih

    1 Aralık 2014 at 23:18

    iyi bir kağıt varmı acaba kazandıran

  2. Rahim

    27 Eylül 2015 at 04:14

    Borsayı bir türlü anlamadım gitti

Bir Yanıt bırak

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir